جهش سرمایهگذاری در استارتاپهای هوش مصنوعی در آمریکا؛ در حالی که صندوقهای سرمایهگذاری خطرپذیر با چالش جذب سرمایه مواجهاند
- سرمایهگذاری در حوزۀ هوش مصنوعی ۶۴.۱٪ از کل معاملات نیمه اول ۲۰۲۵ را به خود اختصاص داده
- جذب سرمایه برای صندوقهای VC با کاهش ۳۳.۷٪ نسبت به سال گذشته همراه بوده و فرایندهای جذب سرمایه طولانیتر شده
- فعالیتهای خروجی (فروش، IPO) ۴۰٪ رشد داشته و امیدها برای نیمه دوم سال افزایش یافته
سرمایهگذاری در استارتاپهای آمریکایی در ششماهه اول سال ۲۰۲۵ با رشد چشمگیر ۷۵.۶ درصدی مواجه شد؛ رشدی که عمدتاً از داغ شدن بازار هوش مصنوعی ناشی میشود. این روند، سال ۲۰۲۵ را در مسیر تبدیلشدن به دومین سال برتر از نظر سرمایهگذاری استارتاپی قرار داده، حتی در حالی که بسیاری از صندوقهای سرمایهگذاری خطرپذیر (VC) برای جذب سرمایه با دشواری روبهرو هستند. این اطلاعات بر اساس گزارش جدید PitchBook منتشر شدهاند.
میزان سرمایهگذاری در استارتاپها طی شش ماه اول سال جاری به ۱۶۲.۸ میلیارد دلار رسیده است؛ رقمی که بهترین عملکرد از سال ۲۰۲۱ تاکنون محسوب میشود؛ همان دورهای که بازار سرمایهگذاری خطرپذیر در اوج تاریخی خود قرار داشت.
رونق سال ۲۰۲۱ عمدتاً تحت تأثیر سیاست نرخ بهره صفر (ZIRP) در دوران پاندمی کرونا بود؛ زمانی که بانکهای مرکزی نرخ بهره را کاهش دادند تا اقتصاد را تحریک کنند و سرمایه به سمت داراییهای پرریسک از جمله سرمایهگذاریهای خطرپذیر جریان یافت.
اما رونق سال ۲۰۲۵ بهویژه تحت تأثیر سرمایهگذاریهای کلان در هوش مصنوعی و شرطبندیهای جسورانه شرکتهای بزرگ فناوری شکل گرفته؛ موجی که از اواخر ۲۰۲۲ و با ظهور ChatGPT آغاز شد. فقط در سه ماه گذشته، حدود ۶۹.۹ میلیارد دلار در استارتاپهای آمریکایی سرمایهگذاری شده است.
از معاملات برجسته میتوان به دور سرمایهگذاری ۴۰ میلیارد دلاری OpenAI و همچنین خرید ۱۴.۳ میلیارد دلاری سهام Scale AI توسط متا (Meta) اشاره کرد.
سایر معاملات بالای یک میلیارد دلار نیز در استارتاپهایی مانند Safe Superintelligence، Thinking Machine Labs، Anduril و Grammarlyانجام شدهاند. این ارقام نشان میدهد که باور و اطمینان سرمایهگذاران نسبت به آیندۀ هوش مصنوعی همچنان قوی و پایدار است؛ به طوری که ۶۴.۱٪ از ارزش کل معاملات و ۳۵.۶٪ از تعداد آنها در نیمه اول سال متعلق به استارتاپهای این حوزه بودهاند.
چالشهای ادامهدار صندوقهای سرمایهگذاری خطرپذیر (VC)
در سوی دیگر ماجرا، صندوقهای VC با وضعیت سختتری روبهرو هستند. در نیمه اول سال، تنها ۲۶.۶ میلیارد دلار در قالب ۲۳۸ صندوق جمعآوری شده که کاهش ۳۳.۷ درصدی نسبت به سال گذشته را نشان میدهد. همچنین بستن قراردادهای جدید برای مدیران صندوقها زمان بیشتری میبرد؛ میانگین زمان بستهشدن صندوقها به ۱۵.۳ ماه رسیده که طولانیترین در ده سال گذشته است.
این فاصلهای که بین بازار استارتاپها و صندوقهای VC ایجاد شده، ناشی از نگرانی سرمایهگذاران محدود (LPs) درباره عملکرد ضعیف صندوقها در سالهای اخیر و مشکلات نقدشوندگی سرمایههاست.
امیدها به احیای بازار عرضه اولیه و خریدهای بزرگ
با وجود این چالشها، افزایش ۴۰ درصدی فعالیتهای خروجی مانند عرضههای اولیه (IPO) و ادغام/تملکها (M&A) نوید بخش بازگشت اعتماد سرمایهگذاران است. بر اساس این گزارش، محیط ضدانحصار فعلی که نسبت به سالهای اخیر نرمتر شده و بازار IPO که دوباره در حال گرم شدن است، به این امیدها دامن زدهاند.
بخشهایی که همراستا با اولویتهای رئیسجمهور دونالد ترامپ هستند، از جمله هوش مصنوعی، فناوری دفاعی، امنیت ملی، فینتک و رمزارزها—در فصل دوم سال بیشترین علاقه برای ورود به بازار IPO را به خود اختصاص دادهاند.
منبع خبر: رویترز – 15 جولای ۲۰۲۵